Page 177 - Demo

175Nd%u00ebrkoh%u00eb, q%u00eb prej viteve %u201930, n%u00eb Tiran%u00eb do t%u00eb ngriheshin nj%u00eb s%u00ebr%u00eb nd%u00ebrtesash nga arkitekt%u00eb italian%u00eb t%u00eb pajtuar nga qeveria e mbretit Zog. Fillimisht u dalluan arkitekt%u00eb si F. di Fausto, autor i kompleksit t%u00eb ministrive dhe V. Morpurgos, autor i bank%u00ebs komb%u00ebtare. M%u00eb tej n%u00eb vitet e pushtimit u dallua Gerardo Bozio (Gherardo Bosio), si autor i nd%u00ebrtesave rreth sheshit %u201cN%u00ebn%u00eb Tereza%u201d, at%u00ebher%u00eb t%u00eb njohur si sheshi %u201cLitorio%u201d i kryeministris%u00eb, i bulevardit etj.Piktura shqiptare n%u00eb gjysm%u00ebn e par%u00eb t%u00eb shek. XXPiktura nuk vonoi shum%u00eb t%u00eb ndiqte rrug%u00ebn realiste t%u00eb fotografis%u00eb. N%u00eb fakt disa nga fotograf%u00ebt e par%u00eb t%u00eb mesit t%u00eb shek. XIX ishin nj%u00ebkoh%u00ebsisht edhe piktor%u00eb. Nj%u00eb prej tyre, Kol%u00eb Idromeno, do t%u00eb themelonte piktur%u00ebn realiste shqiptare rreth vitit 1880 n%u00eb Shkod%u00ebr, koh%u00eb kur realizoi dhe nj%u00eb nga veprat e tij m%u00eb t%u00eb mira, %u201cMotra Tone%u201d, e cila pasqyron motr%u00ebn e artistit me kostum tradicional, teksa pozon. Vep%u00ebr tjet%u00ebr e autorit %u00ebsht%u00eb %u201cDasma Shkodrane%u201d me tem%u00eb fetare, por me trajtim realist. P%u00ebrve%u00e7 Idromenos, n%u00eb Shkod%u00ebr u dallua dhe piktori Simon Rrota (1887-1961), i cili trajtoi pothuaj vet%u00ebm tema nga qyteti i tij, si: personazhe t%u00eb koh%u00ebs n%u00eb rrug%u00eb, pamje karakteristike t%u00eb Shkodr%u00ebs etj. Piktor%u00eb t%u00eb tjer%u00eb t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsish%u00ebm kishte dhe n%u00eb qytetin e Kor%u00e7%u00ebs, si%u00e7 ishte rasti i Vangjush Mios (1891-1957), i cili mund t%u00eb konsiderohet dhe si peizazhisti i par%u00eb i artit shqiptar, pasi pjes%u00ebn m%u00eb t%u00eb madhe t%u00eb karrier%u00ebs s%u00eb tij ia kushtoi k%u00ebsaj gjinie. Artist%u00ebt t%u00eb tjer%u00eb t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsish%u00ebm, sidomos p%u00ebrgjat%u00eb viteve %u201930-'40, ishin Zef Kolombi, Sadik Kaceli, Abdurrahim Buza etj. Fig. 6. Kol%u00eb Idromeno, %u201cKafja e madhe%u201d, Shkod%u00ebr Fig. 7. Qemal Butka, %u201cMonumenti i N%u00ebn%u00ebs Mbret%u00ebresh%u00eb%u201d, 1935Fig. 8. Kole Idromeno, %u201cMotra Tone%u201d, 1883Fig. 8. Vangjush Mio, %u201cVjesht%u00eb me udh%u00ebtar%u00eb%u201d, 1934 Fig. 9. Sadik Kaceli, %u201cDasm%u00eb Tiranase%u201d, 1945 Fig. 10 Abdurrahim Buza, %u201cPortret vajze%u201d, 1936